شاهنامه فردوسی – آمدن رستم نزديك شاه مازندران به پيغمبرى

آمدن رستم نزديك شاه مازندران به پيغمبرى

          چو نامه بمهر اندر آورد شاه            جهانجوى رستم بپيمود راه‏

         بزين اندر افگند گرز گران            چو آمد بنزديك مازندران‏

         بشاه آگهى شد كه كاوس كى            فرستادن نامه افگند پى‏

         فرستاده چون هژبر دژم            كمندى بفتراك بر شست خم‏

         بزير اندرون باره گام‏زن            يكى ژنده پيلست گويى بتن‏

         چو بشنيد سالار مازندران            ز گردان گزين كرد چندى سران‏

         بفرمودشان تا خبيره شدند            هژبر ژيان را پذيره شدند

         چو چشم تهمتن بديشان رسيد            بره بر درختى گشن شاخ ديد

  دیوان حافظ - بیا که قصر امل سخت سست‌بنیادست

         بكند و چو ژوپين بكف بر گرفت            بماندند لشكر همه در شگفت‏

         بينداخت چون نزد ايشان رسيد            سواران بسى زير شاخ آوريد

         يكى دست بگرفت و بفشاردش            همى آزمون را بيازاردش‏

         بخنديد ازو رستم پيل تن            شده خيره زو چشم آن انجمن‏

         بدان خنده اندر بيفشارد چنگ            ببردش رگ از دست و ز روى رنگ‏

         بشد هوش از آن مرد رزم آزماى            ز بالاى اسب اندر آمد بپاى‏

         يكى شد بر شاه مازندران            بگفت آنچ ديد از كران تا كران‏

         سوارى كه نامش كلاهور بود            كه مازندران زو پر از شور بود

  شاهنامه فردوسی - پادشاهى منوچهر صد و بيست سال بود

         بسان پلنگ ژيان بد بخوى            نكردى بجز جنگ چيز آرزوى‏

         پذيره شدن را فرا پيش خواند            بمرديش بر چرخ گردان نشاند

         بدو گفت پيش فرستاده شو            هنرها پديدار كن نو بنو

         چنان كن كه گردد رخش پر ز شرم            بچشم اندر آرد ز شرم آب گرم‏

         بيامد كلاهور چون نرّه شير            به پيش جهاندار مرد دلير

         بپرسيد پرسيدنى چون پلنگ            دژم روى زان پس بدو داد چنگ‏

         بيفشارد چنگ سرافراز پيل            شد از درد دستش بكردار نيل‏

         بپيچيد و انديشه زو دور داشت            بمردى ز خورشيد منشور داشت‏

  دیوان حافظ - گل در بر و می در کف و معشوق به کام است

         بيفشارد چنگ كلاهور سخت            فرو ريخت ناخن چو برگ از درخت‏

         كلاهور با دست آويخته            پى و پوست و ناخن فرو ريخته‏

         بياورد و بنمود و با شاه گفت            كه بر خويشتن درد نتوان نهفت‏

         ترا آشتى بهتر آيد ز جنگ            فراخى مكن بر دل خويش تنگ‏

         ترا با چنين پهلوان تاو نيست            اگر رام گردد به از ساو نيست‏

         پذيريم از شهر مازندران            ببخشيم بر كهتر و مهتران‏

         چنين رنج دشوار آسان كنيم            به آيد كه جان را هراسان كنيم‏

         تهمتن بيامد هم اندر زمان            بر شاه برسان شير ژيان‏

  دیوان حافظ -  نقدها را بود آیا که عیاری گیرند

         نگه كرد و بنشاند اندر خورش            ز كاوس پرسيد و از لشكرش‏

         سخن راند از راه و رنج دراز            كه چون راندى اندر نشيب و فراز

         ازان پس بدو گفت رستم توى            كه دارى بر و بازوى پهلوى‏

         چنين داد پاسخ كه من چاكرم            اگر چاكرى را خود اندر خورم‏

         كجا او بود من نيايم بكار            كه او پهلوانست و گرد و سوار

         بدو داد پس نامور نامه را            پيام جهانجوى خودكامه را

         بگفت آنك شمشير بارآورد            سر سركشان در كنار آورد

         چو پيغام بشنيد و نامه بخواند            دژم گشت و اندر شگفتى بماند

  دیوان حافظ - درخت دوستی بنشان که کام دل به بار آرد

         برستم چنين گفت كين جست و جوى            چه بايد همى خيره اين گفت و گوى‏

         بگويش كه سالار ايران تويى            اگر چه دل و چنگ شيران تويى‏

         منم شاه مازندران با سپاه            بر او رنگ زرين و بر سر كلاه‏

         مرا بيهده خواندن پيش خويش            نه رسم كيان بد نه آيين پيش‏

         برانديش و تخت بزرگان مجوى            كزين برترى خوارى آيد بروى‏

         سوى گاه ايران بگردان عنان            و گرنه زمانت سر آرد سنان‏

         اگر با سپه من بجنبم ز جاى            تو پيدا نبينى سرت را ز پاى‏

  دیوان حافظ - حال دل با تو گفتنم، هوس است

         تو افتاده بى‏گمان در گمان            يكى راه برگير و بفگن كمان‏

         چو من تنگ روى اندر آرم بروى            سرآيد شما را همه گفت و گوى‏

         نگه كرد رستم بروشن روان            بشاه و سپاه و رد و پهلوان‏

         نيامدش با مغز گفتار اوى            سرش تيزتر شد به پيكار اوى‏

         تهمتن چو برخاست كايد براه            بفرمود تا خلعت آرند شاه‏

         نپذرفت ازو جامه و اسپ و زر            كه ننگ آمدش زان كلاه و كمر

         بيامد دژم از بر گاه اوى            همه تيره ديد اختر و ماه اوى‏

  شاهنامه فردوسی - گفتار اندر مردن فريدون

         برون آمد از شهر مازندران            سرش گشته بُد زان سخنها گران‏

         چو آمد بنزديك شاه اندرون            دل كينه دارش پر از جوش خون‏

         ز مازندران هرچ ديد و شنيد            همه كرد بر شاه ايران پديد

         و زان پس و را گفت منديش هيچ            دليرى كن و رزم ديوان بسيچ‏

         دليران و گردان ان انجمن            چنان دان كه خوارند بر چشم من‏

در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید

به سامانم نمی‌پرسی نمی‌دانم چه سر داری
به درمانم نمی‌کوشی نمی‌دانی مگر دردم
«حافظ»

فرهنگ معین

واژه مورد نظر خود را جستجو کنید
جستجوی واژه

لیست واژه‌ها (تعداد کل: 36,098)

چه

(چِ یا چَ) (پس.) پسوندی است دال بر تصغیر: باغچه، کوچه، آلوچه، کتابچه.

چهار

(چِ یا چَ) [ په. ] (اِ.) عدد اصلی میان سه و پنج، دوبرابر دو.

چهار ارکان

(~. اَ) [ فا - ع. ] (اِمر.)
۱- چهار حد جهان: مشرق، مغرب، شمال و جنوب.
۲- نوعی خیمه چهارگانه.

چهار مضراب

(~. مِ) [ فا - ع. ] (اِمر.) = چارمضراب: اصطلاحی است در نواختن آهنگ موسیقی، نوعی از آهنگ موسیقی که نوازنده ساز در دستگاه‌های مختلف آواز می‌نوازد تا آوازخوان برای خواندن مهیا شود، گونه‌ای از زدن که زننده خواننده ...

چهارآیین

(چَ) (اِمر.) چهار مذهب معروف اهل سنت: حنفی، شافعی، مالکی، حنبلی.

چهارآیینه

(~. نِ) (اِمر.) نوعی جامه جنگ که در قدیم به هنگام جنگ می‌پوشیدند و آن دارای چهار قطعه آهن صیقل داده بود که روی سینه، پشت سر و سر زانوها نصب می‌شد.

چهاربالش

(~. لِ) (اِمر.)
۱- بالش‌های چهار - گانه، که هنگام بر تخت نشستن پادشاه، پشت سر و زیر پا و دو طرف او می‌گذاشتند.
۲- تخت، مسند.
۳- چهار عنصر (آب، خاک، آتش و باد).

چهارتخم

(~. تُ) (اِمر.) = چهارتخمه. چارتخم: مخلوط دانه‌های قدومه و بارهنگ و بهدانه و سپستان است که جوشانده آن‌ها به دلیل داشتن لعاب فراوان به عنوان ملین و نرم کننده سینه و خلط آور در امراض ریه مصرف می‌شود.

چهارتکبیر

(~. تَ) [ فا - ع. ] (اِمر.) اشاره‌است به نماز میت که در آن چهار تکبیر باید بگویند.

چهارتکبیر زدن

(~. تَ. زَ دَ) (مص ل.) ترک دنیا گفتن.

چهارجوهر

(~. جَ هَ) (اِمر.) چهار ستاره از بنات النعش که آن‌ها را نعش گویند.

چهارده

(چَ یا چِ دَ) (اِ.) عدد اصلی بین سیزده و پانزده، ده به علاوه چهار.

چهاردیواری

(چَ یا چَ) (اِمر.)
۱- هر جا که از چهارطرف محصور و دیوار باشد، محوطه.
۲- (کن.) خانه و کاشانه.

چهارزانو

(~.) (اِمر.)حالتی مؤدبانه از نشستن که ساق پای چپ زیر زانوی راست و ساق پای راست زیر زانوی چپ قرار می‌گیرد.

چهارسو

(~.) [ په. ] (اِمر.)
۱- چهارجانب: شمال، جنوب، مشرق، مغرب.
۲- چهارراه.
۳- چهارراه میان بازار، چارسوق، چارسوک.
۴- (کن.) دنیا، جهان.

چهارشاخ

(~.) (اِمر.) آلتی چوبی چهار شاخه و دسته دار که با آن خرمن کوفته را بر باد می‌دهند تا کاه از دانه جدا شود.

چهارشانه

(~. نِ) (ص مر.) مرد تنومند که دارای شانه‌های پهن باشد.

چهارشنبه

(~. شَ بِ) [ فا - عبر. ] (اِمر.) روز پنجم از ایام هفته مسلمانان.

چهارشنبه سوری

(~. شَ بِ) (اِمر.) غروب آخرین سه شنبه سال که در آن شب معمولاً هفت بوته آتش درست می‌کنند و به ترتیب از روی آن می‌پرند و می‌گویند: سرخی تو از من زردی من از تو.

چهارضلعی

(~. ض) [ فا - ع. ] (ص نسب.) صفحه‌ای است محدود به یک خط شکسته چهاربر و انواع آن عبارت است از: مربع، مربع مستطیل، لوزی، متوازی الاضلاع، ذوزنقه، چهارضلعی محاطی، چهارضلعی محیط، چهاربر.


دیدگاهتان را بنویسید