شاهنامه فردوسی – خشم گرفتن مهراب بر سيندخت

خشم گرفتن مهراب بر سيندخت

چو در كابل اين داستان فاش گشت            سر مرزبان پر ز پرخاش گشت‏

         بر آشفت و سيندخت را پيش خواند            همه خشم رودابه بر وى براند

         بدو گفت كاكنون جزين راى نيست            كه با شاه گيتى مرا پاى نيست‏

         كه آرمت با دخت ناپاك تن            كشم زارتان بر سر انجمن‏

         مگر شاه ايران ازين خشم و كين            بر آسايد و رام گردد زمين‏

         بكابل كه با سام يارد چخيد            از ان زخم گرزش كه يارد چشيد

         چو بشنيد سيندخت بنشست پست            دل چاره جوى اندر انديشه بست‏

  دیوان حافظ - خوشتر ز عیش و صحبت و باغ و بهار چیست

         يكى چاره آورد از دل بجاى            كه بد ژرف بين و فزاينده راى‏

         و زان پس دوان دست كرده بكش            بيامد بر شاه خورشيد فش‏

         بدو گفت بشنو ز من يك سخن            چو ديگر يكى كامت آيد بكن‏

         ترا خواسته گرز بهر تنست            ببخش و بدان كين شب آبستنست‏

         اگر چند باشد شب دير ياز            برو تيرگى هم نماند دراز

         شود روز چون چشمه روشن شود            جهان چون نگين بدخشان شود

         بدو گفت مهراب كز باستان            مزن در ميان يلان داستان‏

         بگو آنچه دانى و جان را بكوش            و گر چادر خون بتن بر بپوش‏

  دیوان حافظ - المنة لله که در میکده باز است

         بدو گفت سيندخت كاى سرفراز            بود كت بخونم نيايد نياز

         مرا رفت بايد بنزديك سام            زبان بر گشايم چو تيغ از نيام‏

         بگويم بدو آنچه گفتن سزد            خرد خام گفتارها را پزد

         ز من رنج جان و ز تو خواسته            سپردن بمن گنج آراسته‏

         بدو گفت مهراب بستان كليد            غم گنج هرگز نبايد كشيد

         پرستنده و اسپ و تخت و كلاه            بياراى و با خويشتن بر براه‏

         مگر شهر كابل نسوزد بما            چو پژمرده شد بر فروزد بما

         چنين گفت سيندخت كاى نامدار            بجاى روان خواسته خوار دار

  شاهنامه فردوسی - لشكر كشيدن زال سوى افراسياب

         نبايد كه چون من شوم چاره جوى            تو رودابه را سختى آرى بروى‏

         مرا در جهان انده جان اوست            كنون با توم روز پيمان اوست‏

         ندارم همى انده خويشتن            ازويست اين درد و اندوه من‏

         يكى سخت پيمان ستد زو نخست            پس آنگه بمردى ره چاره جست‏

         بياراست تن را بديبا و زر            بدرّ و بياقوت پر مايه سر

         پس از گنج زرّش ز بهر نثار            برون كرد دينار چون سى هزار

         بزرّين ستام آوريدند سى            از اسپان تازى و از پارسى‏]

         ابا طوق زرّين پرستنده شست            يكى جام زر هر يكى را بدست‏

  دیوان حافظ - سرو چمان من چرا میل چمن نمی‌کند

         پر از مشك و كافور و ياقوت و زر            ز پيروزه چند چندى گهر

         چهل جامه ديباى پيكر بزر            طرازش همه گونه گونه گهر

         بزرين و سيمين دو صد تيغ هند            جزان سى بزهراب داده پرند

          صد اشتر همه ماده سرخ موى            صد استر همه باركش راه جوى‏

         يكى تاج پر گوهر شاهوار            ابا طوق و با ياره و گوشوار

         بسان سپهرى يكى تخت زر            برو ساخته چند گونه گهر

         برش خسروى بيست پهناى او            چو سيصد فزون بود بالاى او

         و زان ژنده پيلان هندى چهار            همه جامه و فرش كردند بار

  دیوان حافظ - صحن بستان ذوق بخش و صحبت یاران خوش است

   ‏

                       

در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید

حافظ ز غم از گریه نپرداخت به خنده
ماتم زده را داعیه سور نماندست
«حافظ»

فرهنگ معین

واژه مورد نظر خود را جستجو کنید

آن

۱ - پسوند دال بر زمان: بامدادان، ناگاهان.
۲- پسوند دال بر مکان و موطن: گیلان، یونان، ایران، دیلمان.
۳- پسوند حاصل مصدر است در آخر ریشه فعل: چادردران کردن، راه جامه دران.
۴- پسوند دال بر کثرت و استمرار در آخر اسم فاعل (مرخم.): درم - ریزان، گلریزان.
۵- پسوند صفت فاعلی در آخر ریشه فعل = مفرد امر حاضر: خرامان، روان، نگران.
۶- پسوند دال بر نسبت بنوت و فرزندی: اردشیر بابکان (اردشیر پسر بابک)، خسرو قبادان (خسرو پسر قباد).
۷- پسوند دال بر جشن و آذین و شادمانی و سوگ: آشتی کنان، آینه بندان.
۸- گاه به آخر صفات پیوندد و تغییری در معنی و نوع کلمه نمی‌دهد: شادان، آبادان.
۹- پسوند جمع: یکی از دو علامت جمع پارسی است و آن در موارد ذیل به کار رود: الف: جانداران (انسان و حیوان) و نام اقوام و ملل به «ان» نیز جمع بسته شوند: مردان، اسبان، ترکان. ب: بعضی اعضای بدن (که زوج و متعدد باشند) علاوه بر «ها» به «ان» نیز جمع بسته شوند: چشمان، ابروان. ج: کلمات ذیل دال بر زمان: علاوه بر «ها» به «ان» جمع بسته شوند: روزگاران، روزان، شبان.

دیدگاهتان را بنویسید